Oto serviste en pahalı cümlelerden biri “parça yok, yarın gelir”dir. Müşteri aracı bırakmış, lift dolu, teknisyen hazır; depoda filtre veya balata bitmiştir. Tersi de zararlıdır: rafta ölü stok birikir, sermaye bağlanır, fire ve kayıp riski artar. Kritik eşik yönetimi, hızlı dönen parçayı hazır tutup yavaş döneni şişirmemenizi sağlar.
Referanslar: özellikler, fiyatlar, kurulum, oto servis programı nedir, araç bakım takip kılavuzu.
ABC ile parçayı sınıflandırın
A grubu: yağ, filtre, balata, buji gibi sık kullanılanlar. B grubu: orta frekans. C grubu: nadir, sipariş üzerine. A grubuna güvenlik stoğu koyun; C grubunu rafta bekletmeyin. Periyodik bakım yoğunluğu için periyodik bakım kaç km verisini stok planına bağlayın.
Kritik eşik formülü (pratik)
- Son 60–90 gün tüketim ortalamasını alın.
- Tedarik süresini (gün) ekleyin.
- 1–3 günlük güvenlik stoğu ekleyin.
- Eşik altına düşünce sipariş listesine düşürün.
- Orijinal / muadil ayrımını kartta net tutun.
- Araç marka-modele göre uyumluluk notu ekleyin.
- Raf konumu kodlayın; arama süresini kısaltın.
İş emri ile stok düşümü
Parça tezgahtan “elle” çıkıp iş emrine yazılmazsa stok yalan söyler. Her parça çıkışı ilgili iş emrine bağlanmalıdır; bakınız randevu ve iş emri düzeni. İade edilen kullanılmamış parça da iş emrine ters kayıtla dönmeli.
Karşılaştırma tablosu
| Yaklaşım | Risk | Sermaye | İş gecikmesi |
|---|---|---|---|
| Hep fazla stok | Ölü stok, kayıp | Yüksek | Düşük |
| Hep sipariş üzerine | Müşteri kaybı | Düşük | Yüksek |
| Kritik eşikli ABC | Kontrollü | Dengeli | Düşük–orta |
Tedarikçi ve muadil stratejisi
Tek tedarikçiye bağımlılık, kritik eşik aşımında servisi durdurur. A grubu için en az iki alternatif tedarikçi tutun. Muadil kalite notunu teknisyene gösterin; yanlış parça montajı tekrar iş üretir. Müşteriye şeffaf fiyat için iletişim sürecini müşteri hatırlatma yazısıyla hizalayın. Kaporta boyada boya/malzeme stoku ayrı izlenmeli; kaporta boya süreç rehberine bakın.
Sayım ritmi: A grubu haftalık, B iki haftada bir, C aylık. Sayım farkını “düzelt” diye kapatmayın; neden yazın. Program tarafında stok + iş emri bütünlüğü için oto servis programı ve bakım takip kılavuzu içerikleri yol gösterir.
Depo düzeni ve etiketleme
Kritik eşik doğru olsa bile parça bulunamazsa iş yine gecikir. Raf kodu (ör. A-03-2), ürün etiketi ve net isimlendirme arama süresini düşürür. Aynı parçanın orijinal ve muadilini ayrı gözlerde tutun; karışınca hem garanti tartışması hem yanlış montaj çıkar. Yeni gelen personel için depo haritası tek sayfalık çıktı yeterlidir.
Sezon etkisi unutulmamalıdır. Yaz öncesi klima filtreleri, kış öncesi antifriz ve silecek, yağmur sezonunda silecek lastiği talebi artar. Kritik eşiği sabit bırakmak, sezonda “yok” demenize yol açar. Eşiği sezona göre %20–40 aralığında esnetmek çoğu KOBİ servis için yeterlidir. Büyük filolarla çalışan servislerde müşteriye özel konsinye stok ayrı kartta izlenmelidir; genel stoğa karıştırmayın.
Maliyet tarafında ortalama maliyet veya son alış maliyeti politikasını seçip sadık kalın. Politika değiştikçe marj raporları zıplar ve yanlış fiyat kararı verilir. İade edilen parçaları “yeni gibi” stoğa sokmadan önce kondisyon notu ekleyin. Açılmış ambalajlı yağ veya elektrik parçalarında iade kurallarını tedarikçiyle peşinen netleştirin.
Haftalık stok toplantısı 15 dakika sürebilir: kritik altı liste, geciken siparişler, ölü stok adayları. Ölü stoku üç aydır hareket görmeyen C grubundan seçin; iade, kampanya veya başka şubeye transfer düşünün. Sermaye rafta beklerken işçilik satamazsınız.
Acil sipariş oranını KPI yapın. Haftada beşten fazla “bugün lazım” siparişi varsa kritik eşikler düşüktür veya A grubu yanlış tanımlanmıştır. Tedarikçi performansını da not edin: geciken tedarikçi güvenlik stoğunu şişirmeye zorlar. İki alternatif tedarikçi kartı, tek kaynağa bağımlılığı kırar ve pazarlık gücünü artırır. Bu disiplin 2026 enflasyon ortamında nakit koruması sağlar.
Kritik parça bitmesin, rafta ölü stok birikmesin. Stok ve iş emri entegrasyonunu ücretsiz deneyin. Detay: özellikler, fiyatlar, kurulum.
Sonuç: yedek parça stoku servisin gizli üretim hattıdır. ABC sınıflandırma, kritik eşik, iş emrine bağlı çıkış ve düzenli sayım ile hem teslim süresini hem sermaye verimliliğini 2026 koşullarında korursunuz.